{"id":2333,"date":"2024-10-24T19:25:13","date_gmt":"2024-10-24T17:25:13","guid":{"rendered":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/?p=2333"},"modified":"2024-10-24T19:25:14","modified_gmt":"2024-10-24T17:25:14","slug":"dr-hab-stanislaw-czachorowski-co-zagraza-ekosystemom-wodnym-i-jak-mozemy-temu-przeciwdzialac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/?p=2333","title":{"rendered":"dr hab. Stanis\u0142aw Czachorowski &#8211; Co zagra\u017ca ekosystemom wodnym i jak mo\u017cemy temu przeciwdzia\u0142a\u0107?"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe title=\"dr hab. Stanis\u0142aw Czachorowski - Co zagra\u017ca ekosystemom wodnym i jak mo\u017cemy temu przeciwdzia\u0142a\u0107?\" width=\"750\" height=\"422\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/QONJ3jUvxlQ?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><figcaption class=\"wp-element-caption\">Co zagra\u017ca ekosystemom wodnym i jak mo\u017cemy temu przeciwdzia\u0142a\u0107? Przyk\u0142ady z doliny rzeki \u0141yny<br><br>dr hab. Stanis\u0142aw Czachorowski<br>Katedra Zoologii, Wydzia\u0142 biologii i Biotechnologii<br>Uniwersytet Warmi\u0144sko-Mazurski w Olsztynie<br><br>Do dotychczasowych zagro\u017ce\u0144, wynikaj\u0105cych z aktywno\u015bci gospodarczej i krajobrazowej cz\u0142owieka (melioracje rolnicze, dzia\u0142alno\u015b\u0107 kopalni odkrywkowych surowc\u00f3w), dochodz\u0105 globalne zmiany klimatu. Do\u015bwiadczamy zmian w okresie i intensywno\u015bci opad\u00f3w (w tym zanikanie zimowej retencji w postaci \u015bniegu) oraz wyd\u0142u\u017conego okresu wegetacji a wi\u0119c i wi\u0119kszego zapotrzebowania ro\u015blin na wod\u0119 w ci\u0105gu ca\u0142ego roku. Niesie to nowe zagro\u017cenia dla ekosystem\u00f3w wodnych. Jednoczesnej kultywowane s\u0105 stare i nieaktualne metody osuszania teren\u00f3w w miastach, obszarach rolniczych a nawet lasach. Przyk\u0142adowo, rzeka \u0141yna nie jest ju\u017c od wielu dziesi\u0119cioleci wykorzystywana do sp\u0142awiania drewna a mimo to praktykowane jest coroczne wykazanie ro\u015blinno\u015bci wodnej. Poza ewidentnym niszczeniem r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej pogarszane s\u0105 warunku retencji wody w skali krajobrazu. Pod naciskiem deweloper\u00f3w osuszane i zasypywane s\u0105 dawniej zalewane podmok\u0142e \u0142\u0105ki.<br>W Polsce pojawiaj\u0105 si\u0119 rzeki okresowe, latem wysychaj\u0105ce na kr\u00f3tszy lub d\u0142u\u017cszy okres. Niesie to bardzo negatywne skutki dla hydrobiont\u00f3w. Innym przyk\u0142adem mog\u0105 by\u0107 dawniej osuszone jeziora dolinne \u2013 P\u0142ociduga Du\u017ca i P\u0142ociduga Ma\u0142a. Zamiast wykorzysta\u0107 je do retencji wody i jako refugia dla bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci dalej pr\u00f3buje si\u0119 je odwadnia\u0107 i osusza\u0107, mimo \u017ce nie ma ju\u017c tu prowadzonej gospodarki \u0142\u0105karskiej z produkcj\u0105 paszy dla byd\u0142a i koni. Samoistna renaturyzacja takich zbiornik\u00f3w utrudniona jest na skutek licznych barier w dawnych korytarzach ekologicznych. Jeszcze innym przyk\u0142adem s\u0105 akcje czyszczenie rzek i wydobywanie r\u00f3\u017cnorodnych \u015bmieci. Sam w sobie proces godny pochwa\u0142y lecz wraz z tymi przedmiotami wyjmowane i niszczone s\u0105 liczne bezkr\u0119gowce, kt\u00f3re kolonizowa\u0142y to pod\u0142o\u017ce.<br>Wobec nowych sytuacji niezwykle potrzebna wiedza na ka\u017cdym stanowisku pracy. Pilna jest potrzeba powszechnej, pozaszkolnej edukacji przyrodniczej w ci\u0105gu ca\u0142ego \u017cycia. Kto i jak powinien to realizowa\u0107? By przeci\u0119tny obywatel, wp\u0142ywaj\u0105cy na u\u017cytkowanie ekosystem\u00f3w wodnych, zna\u0142 nie tylko rodzime gatunki lecz i rozumia\u0142 zachodz\u0105ce procesy przyrodnicze. Jednorazowo i odg\u00f3rnie nie da si\u0119 wprowadzi\u0107 niezb\u0119dnych dobrych praktyk w r\u00f3\u017cnych obszarach aktywno\u015bci gospodarczej i turystycznej. A wyzwania w zakresie retencji o ochrony zasob\u00f3w wodnych oraz bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci ekosystem\u00f3w s\u0142odkowodnych s\u0105 ogromne.<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":1,"featured_media":2334,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2333"}],"collection":[{"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2333"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2333\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2335,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2333\/revisions\/2335"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2334"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2333"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2333"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/czyste-jeziora.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2333"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}